Jochem Buiting Jochem Buiting

Dinsdagavond 17 maart 2020 heeft het kabinet een noodpakket aan extra maatregelen afgekondigd die werknemers, zzp’ers en bedrijven in staat moeten stellen om de moeilijke economische periode als gevolg van de coronacrisis te overbruggen. Een van die maatregelen is de nieuwe Tijdelijke Noodmaatregel Overbrugging voor Werkbehoud (NOW). Wat houdt deze noodmaatregel precies in en wat is het verschil met de veelbesproken werktijdvergoeding? Onze arbeidsrechtspecialist Jochem Buiting geeft antwoord op deze vragen.

Wat houdt de NOW in?

De NOW is een regeling die voorziet in ondersteuning in de vorm van tegemoetkoming in de loonkosten van vaste werknemers met een flexibel contract. De NOW komt per 17 maart 2020 tijdelijk in de plaats van de werktijdverkorting (wtv). Aanvragen voor de wtv-regeling die al door werkgevers waren ingediend bij het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) en waarvoor nog geen ontheffing was verleend, worden beschouwd als ingediende aanvragen voor de NOW. Voor de reeds verleende ontheffingen in het kader van werktijdverkorting heeft de invoering van de NOW (nog) geen gevolgen. Deze ontheffingen blijven in stand en gelden voor een periode van hoogstens zes weken. Verlenging van deze periode is sinds dinsdagavond 17 maart 2020 niet meer mogelijk. Ook die werkgevers zullen indien nodig in de toekomst een aanvraag voor de NOW moeten doen.

Voorwaarden aanvraag
Werkgevers die tenminste 20% omzetverlies verwachten kunnen, gerelateerd aan het omzetverlies, bij het Uitvoeringsinstituut Werknemersverzekeringen (UWV) een tegemoetkoming in de loonkosten aanvragen. De NOW ziet op een omzetdaling vanaf 1 maart 2020. Belangrijk in deze regeling is dat de werkgevers het loon aan betrokken werknemers wel voor 100% doorbetalen. Daarnaast committeert de werkgever zich vooraf aan de verplichting géén ontslag op grond van bedrijfseconomische redenen aan te vragen voor zijn werknemers gedurende de periode waarover de tegemoetkoming ontvangen wordt.

Geldigheid
De tegemoetkoming geldt voor een periode van 3 maanden. Deze periode kan éénmalig worden verlengd met nog een keer 3 maanden. In de regeling kan (vooraf) worden bepaald dat aan de verlenging van de tegemoetkoming nadere voorwaarden zullen worden gesteld.

Vergoeding
De hoogte van de NOW is gerelateerd aan het omzetverlies met een maximum 90% van de loonsom. Wanneer 100% van de omzet wegvalt, bedraagt de tegemoetkoming 90% van de loonsom van een werkgever. Bij het wegvallen van omzet van 50% bedraagt de tegemoetkoming 45% van de loonsom en wanneer 25% van de omzet wegvalt, bedraagt de tegemoetkoming 22,5% van de loonsom van de werkgever.

Het UWV zal op basis van de aanvraag een voorschot van de tegemoetkoming (in elk geval 80% van het bedrag) verstrekken. Achteraf wordt vastgesteld wat het daadwerkelijke verlies in omzet is geweest. Voor grote aanvragen is hierbij een accountantsverklaring vereist. Bij de definitieve vaststelling van de tegemoetkoming vindt een correctie plaats indien er sprake is geweest van een daling van de loonsom. Op basis van de te verstrekken gegevens kan derhalve achteraf worden vastgesteld of het voorschot te ruim of te beperkt is geweest, en kan de definitieve tegemoetkoming worden vastgesteld. Daarbij zal nabetaling of terugvordering aan de orde kunnen zijn.

Hoe de NOW en de uitwerking daarvan, bijvoorbeeld het aanvraagproces, er precies uit gaat zien is op dit moment niet duidelijk. Het ministerie van SZW streeft ernaar om binnen twee weken duidelijkheid te geven.   

Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen de NOW en de wtv-regeling?

Anders dan bij de wtv-regeling geldt de NOW ook voor oproepkrachten en uitzendkrachten. Ook anders dan bij de wtv-regeling zijn werkgevers onder de NOW verplicht het volledige salaris aan betrokken werknemers door te betalen. Bij de wtv-regeling gold daarentegen doorbetaling van het salaris ter hoogte van de Werkloosheidwet (WW), tenzij andere afspraken, bijvoorbeeld uit een CAO, golden. Voor werknemers is van groot belang dat de NOW geen gevolgen heeft voor hun WW-rechten. Bij de wtv-regeling verbruikten werknemers namelijk hun WW-rechten over de periode dat voor hen werktijdverkorting was aangevraagd. 

De kamerbrief waarin het volledige noodpakket is opgenomen leest u hier.

Wij wensen u veel sterkte in deze bijzondere en lastige tijd. Heeft u vragen over uw positie als werkgever met betrekking tot het coronavirus of heeft u een andere arbeidsrechtelijke vraag? Neem dan contact op met mr. Jochem Buiting of een van onze andere arbeidsrechtspecialisten.